Zelf een optrekstang maken van steigerpijpen: Een stappenplan
Een optrekstang in de sportschool is fijn, maar die dure, logge exemplaren passen lang niet altijd in je huis. Bovendien, waarom zou je tientallen euro's uitgeven aan staal als je het ook zelf kunt bouwen met materialen die overal te vinden zijn?
Steigerpijp is je nieuwe beste vriend. Het is sterk, ziet er stoer uit en je kunt het oneindig aanpassen.
Met dit stappenplan bouw je in een weekend je eigen optrekstang. Laten we beginnen.
Wat je nodig hebt: je materialenlijst
Voordat je naar de bouwmarkt rent, even het overzicht. Je wilt niet halverwege ontdekken dat je een onderdeel mist.
De meeste van deze dingen kun je vinden bij een bouwmarkt zoals Gamma, Praxis of Hornbach, of bij een online specialist in steigerbuis. Bij Bodyquake weten we dat een goed begin het halve werk is.
De materialen
- Steigerpijp (buis): Je hebt ongeveer 2,5 tot 3 meter nodig. Kies voor de 48mm diameter (dit is de standaardmaat voor steigerbuis en past in de meeste koppelingen). Ga voor een wanddikte van minimaal 2mm, liever 2,5mm. Dit voelt steviger en is veiliger.
- T-koppelingen: Hiervan heb je er 2 nodig. Zorg dat ze passen bij de diameter van je buis (dus 48mm).
- Voetplaten (stabilisatieplaten): Dit zijn vierkante of ronde platen van ongeveer 10x10 cm. Ze voorkomen dat je kantelt. Je kunt ze kopen, of zelf maken van MDF.
- Montage materiaal: 8x bouten met moeren en ringen. De lengte hangt af van de dikte van je voetplaten en de koppelingen, vraag in de bouwmarkt om advies.
- Optioneel: Schuurpapier (middelgrof), antislip tape, verf.
De gereedschappen
- Boormachine
- Metaalboor (maat die past bij je bouten, denk aan 6mm of 8mm)
- Steeksleutel of dopsleutel set
- Meetlint
- Stift
- Optioneel: Een ijzerzaag als je de buizen op maat moet zagen
Stap 1: De buizen op maat maken
De basis van je optrekstang is de horizontale buis waar je aan trekt. De hoogte van je stang is cruciaal.
Te laag en je knieën bungelen op de grond, te hoog en je komt er niet bij. Een standaard optrekstang hangt op ongeveer 220 cm van de grond. Reken even mee. Stel, je hebt een plafondhoogte van 2,40 meter.
Je wilt de stang net iets lager, op 2,20 meter. Je steigerpijp is nu nog 3 meter.
Je moet dus zagen. De totale hoogte van je zelfgebouwde rek wordt bepaald door de lengte van je verticale buizen plus de T-koppelingen. De T-koppeling voegt ongeveer 10 cm toe (5 cm per kant). Dus als je rek 2,20 meter moet worden, en je gebruikt T-koppelingen, dan moeten je verticale buizen (2x) plus de horizontale buis (1x) en de T-koppelingen (2x) bij elkaar 2,20 meter zijn.
- 2x Verticale buis: 1 meter
- 1x Horizontale buis (de stang): 20 cm
- Totaal in hoogte: 1 meter + 20 cm = 1,20 meter. Dit is te laag!
Een veilige verdeling is: Even herschikken.
De totale hoogte is de som van de twee verticale buizen plus de diameter van de T-koppeling. De horizontale buis zit erin, dus die telt niet mee in de hoogte, alleen de ruimte die hij inneemt. Laten we een rekenvoorbeeld pakken voor een rek van 2,20 meter:
- Horizontale greep: Zaag een stuk van 60 cm. Dit geeft je genoeg ruimte om je handen te plaatsen.
- Verticale steunen: De totale hoogte is 2,20 meter. De horizontale greep zit vast in de T-koppelingen. De T-koppeling zelf is ongeveer 10 cm hoog. De totale hoogte van je stang is dus de lengte van de twee verticale buizen + de hoogte van de koppeling. Om op 2,20 meter uit te komen, rekenden we: 2,20 meter - 10 cm (hoogte koppeling) = 2,10 meter. Dit verdeel je over twee buizen: 2,10 meter / 2 = 1,05 meter per stuk. Zaag dus twee stukken van 105 cm.
- Voetplaten: Zaag vier stukken van bijvoorbeeld 30 cm. Dit zijn de poten die in de grond staan. Je kunt ze ook vastmaken aan de muur of vloer voor maximale stevigheid.
Tijdsindicatie: 20 minuten inclusief meten en zagen.
Veelgemaakte fout: Vergeet niet dat de pijp een stukje in de koppeling schuift (ongeveer 5 cm).
Zaag dus niet je totale gewenste lengte, maar tel hier 5 cm per kant bij op voor de delen die in de koppeling moeten. De 105 cm die we hierboven noemden is de zichtbare lengte. De daadwerkelijke lengte die je nodig hebt is dus 105 cm + 5 cm (voor de bovenkant) + 5 cm (voor de onderkant) = 115 cm.
Stap 2: Schuren en beschermen
Steigerpijp is vaak ruw en kan scherpe randen hebben. Je wilt geen schaafwonden oplopen tijdens je workout.
Neem de tijd om alle uiteinden van de pijpen en de randen van de koppelingen na te lopen met schuurpapier.
Maak het schoon met een doek. Wil je je optrekstang een professionele Bodyquake-look geven? Verf hem dan in het zwart of antraciet, perfect voor als je je eigen fitnessruimte in een klein hoekje inricht.
Gebruik metaalprimer en daarna een sterke lak. Laat het goed drogen. Dit voorkomt roest en zorgt ervoor dat je grip beter is. Als je een extra goede grip wilt, kun je de horizontale greep (de 60 cm buis) inpakken met antislip tape of fijn schuurpapier.
Pro-tip: Een laagje verf is niet alleen mooi, het beschermt je investering. Niets is zo vervelend als je prachtige stang die na een jaar in de schuur al begint te roesten.
Dit voelt wat ruwer aan, maar je glijdt niet. Tijdsindicatie: 30 minuten tot een uur (exclusief droogtijd verf).
Veelgemaakte fout: Te snel willen.
Als je verf nog plakkerig is, zit je straks met je handen aan je stang vastgeplakt. Laat het minimaal 12 uur drogen.
Stap 3: De constructie in elkaar zetten
Het leuke gedeelte: het bouwen. Dit is alsof je met grote LEGO speelt.
- De voetbasis: Neem een T-koppeling. Stop aan de onderkant twee van je voetpijpen (de 30 cm stukken). Dit is de stabilisator. Zorg dat deze goed vastzitten. Dit is de basis waar je rek op staat.
- De eerste verticale pijp: Schuif een van je lange verticale buizen (de 115 cm) in de bovenkant van de T-koppeling. Je hebt nu een soort 'T' met een been eraan.
- De tweede T-koppeling: Schuif de andere T-koppeling over de bovenkant van die lange verticale buis. Zorg dat de openingen van de T-koppeling parallel lopen met die van de onderste T-koppeling. Je hebt nu een 'T' bovenop een 'T' met een been ertussen.
- De horizontale greep: Stop je 60 cm horizontale buis in de zijkant van de bovenste T-koppeling. Je hebt nu een soort 'H' vorm, maar dan met een been eronder.
- De bovenste verticale pijp: Schuif de tweede lange verticale buis in de bovenkant van de bovenste T-koppeling.
- De bovenste stabilisator: Neem je laatste T-koppeling en stop deze op de bovenkant van de tweede lange verticale pijp. Stop daarna de laatste twee voetpijpen in de zijkanten van deze T-koppeling. Je hebt nu een compleet frame.
Je gaat nu je stang monteren. We bouwen van onder naar boven. Leg alle onderdelen klaar.
Even rechtop zetten. Het zou nu moeten blijven staan.
Het is nog los, dus het kan wiebelen. Dat lossen we zo op.
Tijdsindicatie: 15 minuten.
Veelgemaakte fout: De openingen van de T-koppelingen niet goed richten. Je wilt dat de poten en de greep recht vooruit wijzen. Draai de koppelingen nog niet vast, maar zet ze in de juiste stand.
Stap 4: Vastzetten en testen
Je constructie staat, maar hij is nog niet veilig. Voordat je begint, is het goed om te weten: zelf een fitnessbankje maken: is het veilig? De onderdelen kunnen namelijk nog verschuiven.
Tijd om alles vast te zetten met de bouten en moeren. Dit is de stap die je stang van een losse hoop pijpen naar een veilig fitnessapparaat maakt.
Pak je boormachine en de bouten. In elke T-koppeling zitten gaten (meestal 2 of 3) waar je bouten doorheen kunt draaien. Boor een gat door de steigerpijp heen op de plek van het gat in de koppeling. Gebruik een metaalboor. Het is handig om iemand te hebben die de pijp voor je kan vasthouden.
Boor langzaam en druk niet te hard. Zet de bout erin, doe er een ring en moer op en draai het vast met de steeksleutel.
Doe dit bij elke koppeling. Zorg dat de moer goed vastzit, maar draai niet te krachtig dat je de draad sloopt. Als alle bouten erin zitten, is je stang klaar.
Ga er voorzichtig aan hangen. Eerst met je voeten nog op de grond, dan een klein stukje optrekken. Voelt het stabiel? Blijft het staan?
Schud er een beetje aan. Als het beweegt, check dan welke bout losser zit.
Je kunt de voetplaten eventueel verzwaren met een zandzak of ze vastmaken aan de vloer met pluggen voor 100% stabiliteit. Tijdsindicatie: 30 minuten.
Veelgemaakte fout: Bouten te kort of te lang kopen. Meet de dikte van de koppeling + de pijp.
Een bout moet erdoorheen, plus genoeg ruimte voor een ring en moer. Twijfel? Koop een setje van diverse lengtes.
Verificatie-checklist: Is je stang Bodyquake-proof?
Voordat je je eerste herp doet, loop deze checklist na. Veiligheid gaat boven alles.
- Stabiel? Zet de stang op een vlakke ondergrond. Hij mag niet wiebelen. De vier voetpunten moeten allemaal de grond raken.
- Recht? Zijn de horizontale greep en de verticale poten waterpas? Gebruik een waterpas of een app op je telefoon.
- Alles vast? Trek aan elke koppeling. Zit er geen speling op? Voel of de bouten goed aangedraaid zijn.
- Scherpe randen? Lopen je handen soepel over de greep? Geen splinters of scherpe lasnaden?
- Test met licht gewicht: Hang de eerste keer rustig. Voel hoe het aanvoelt. Luister naar geluiden. Piept of kraakt het? Zo ja, zoek de oorzaak direct.
Je wilt niet dat je stang instort terwijl je bovenaan hangt. Gefeliciteerd! Je hebt je eigen optrekstang gebouwd. Wil je je training verzwaren? Maak je eigen gewichtsvest voor een paar euro en daag jezelf uit.
Deze DIY-oplossing kost je een fractie van een winkelmodel en is minstens zo stevig. Bovendien kun je hem altijd nog uitbreiden met een ringstang of andere accessoires. Aan de slag en trek jezelf omhoog!